دوره 32، شماره 289: هفته دوم مرداد ماه 1393:889-900

مقایسه‌ی شیوع استئوپروز در زنان یائسه‌ی مبتلا و غیر مبتلا به دیابت شیرین نوع 2

مرتضی آقاجانپور, امیرحسین سالاری, منصور کریمی‌فر, احمدرضا زمانی, منصور ثالثی, پیمان متقی

چکیده


مقدمه: مروری بر متون موجود حاکی از وجود یافته‌های مختلف و گاه متناقض در مورد ارتباط بین استئوپورز و دیابت شیرین در زنان یائسه می‌باشد. این مطالعه با هدف ارزیابی ارتباط بین استئوپورز و دیابت نوع 2 در زنان پس از یائسگی اجرا گردید.

روش‌ها: مطالعه‌ی حاضر یک مطالعه‌ی مقطعی بود که 200 زن یائسه‌ی مبتلا به دیابت با سن بالای 60 سال، با 400 زن یائسه‌ی غیر مبتلا به دیابت از نظر دانسیته‌ی استخوانی بر اساس T score در نواحی ستون فقرات کمری از (4L-2L) و سر استخوان فمور به روش دگزا (DXA یا Dual-energy X-ray absorptiometry) انجام شد و داده‌ها با هم مقایسه شدند. برای آنالیز داده‌ها از نرم‌افزار SPSS نسخه‌ی 18 و آزمون‌های 2χ، Fisher's exact و t استفاده گردید. در این مطالعه، 050/0 > P به عنوان سطح معنی‌داری در نظر گرفته شد.

یافته‌ها: متوسط سنی بیماران مبتلا به دیابت 78/5 ± 91/66 سال در برابر 80/4 ± 23/65 زنان سالم و شاخص توده‌ی بدنی به ترتیب 42/4 ± 65/31 در برابر 06/4 ± 94/28 بود. T score توتال ستون فقرات کمری 27/1 ± 16/2- در برابر 08/1 ± 10/2-، (060/0 = P) و T score گردن فمور 96/0 ± 09/1- در برابر 00/1 ± 72/0-، بود (001/0 > P). میزان از دست رفتن توده‌ی استخوانی به صورت معنی‌داری در زنان مبتلا به دیابت یائسه بیشتر بود. همچنین از دست رفتن توده‌ی استخوانی در بیمارانی که 7 ≤ C1HbA (Glycated hemoglobin) داشتند، بیشتر از افراد با 7 > C1HbA بود (006/0 = P).

نتیجه‌گیری: نتایج این مطالعه بیماری دیابت نوع 2 را به عنوان یکی از عوامل خطر شیوع از دست رفتن استخوان در زنان یائسه معرفی نمود. از این رو، کنترل این عامل خطر می‌تواند به عنوان یک مداخله‌ی مهم در پیشگیری از ابتلا به استئوپورز مطرح باشد.


واژگان کلیدی


زنان یائسه؛ دیابت شیرین؛ استئوپورز و استئوپنی

تمام متن:

PDF

مراجع


Bagheri P, Haghdoost AA, Dortaj Rabari E, Halimi L, Vafaei Z, Farhangnia M, et al. Ultra analysis of prevalence of osteoporosis in Iranian women "a systematic review and meta-analysis". Iran J Endocrinol Metab 2011; 13(3): 315-25. [In Persian].

Soheyli Azad AA, Golestan B, Jahanbakhsh S. Determination of the relation between osteoporotic and osteopenic risk factors among women referring to BMD center, Baharloo Hospital. Razi j Med Sci 2008; 14(57): 91-9. [In Persian].

Aghamohammadzadeh N, Najafipour F, Bahrami A, Niafar M, Baglar L, Hajiegrary H, et al. Evaluation of effective factors in decreased bone density in patients with osteoporosis and osteopenia. J Gorgan Uni Med Sci 2009; 11(2): 61-7. [In Persian].

Jamshidian-Tehrani M, Kalantari N, Azadbakht L, Esmaillzadeh A, Rajaie A, Houshiar-rad A. Osteoporosis risk factors in Tehrani women aged 40-60 years. Iran J Endocrinol Metab 2004; 6(2): 139-45. [In Persian].

Abdoli S. Evaluation of usage preventing of osteoporotic behavior in menopausal women. Proceedings of the 1st International Congress of Prevention, Diagnosis, and Treatment of Osteoporosis; 2005 Sep 23-24; Tehran, Iran. p. 116. [In Persian].

Torshizi L, Anoosheh M, Ghofranipour F, Ahmadi F, Houshyar-Rad A. The effect of education based on health belief model on preventive factors of osteoporosis among postmenopausal women. Iran J Nurs 2009; 22(59): 71-82. [In Persian].

Keramat A, Larijani B, Adibi H, Hosseinnejad A, Chopra A, Patwardha B. Risk factors for osteoporosis in urban Iranian postmenopausal women (A center based study). Knowledge Health 2007; 2(3): 36-41. [In Persian].

Larijani B, Soltani A, Pajouhi M, Bastanhagh M, Mirfezi SZ, Dashti R, et al. Bone mineral density variation in 20-69 year population of Tehran/Iran. Iran South Med J 2002; 5(1): 41-9. [In Persian].

Ebrahimof S, Hoseinnejad A, Hoshiar-Rad A, RahmaniM, ValaieN, LarijaniB, et al. Evaluation of association between fruits and vegetables consuming and bone turn over in postmenopausal women. Pejouhandeh 2007; 2(3):159-65. [In Persian].

Cummings SR, Melton LJ. Epidemiology and outcomes of osteoporotic fractures. Lancet 2002; 359(9319): 1761-7.

World Health Organization. Prevention and management of osteoporosis. Geneva, Switzerland: WHO; 2003.

Mahdavi-Roshan M, Ebrahimi-Mamghani M, Ebrahimi AA, Ghaem Maghami J. Nutritional and biochemical factors of zinc and calcium in postmenopausal women with osteoporosis in Tabriz-2007. Behbood J 2008; 12(3): 296-307. [In Persian].

Hyun TH, Barrett-Connor E, Milne DB. Zinc intakes and plasma concentrations in men with osteoporosis: the Rancho Bernardo Study. Am J Clin Nutr 2004; 80(3): 715-21.

Scheiber LB, Torregrosa L. Evaluation and treatment of postmenopausal osteoporosis. Semin Arthritis Rheum 1998; 27(4): 245-61.

Leslie M, St Pierre RW. Osteoporosis: implications for risk reduction in the college setting. J Am Coll Health 1999; 48(2): 67-71.

Bayat N, Haji Amini Z, Alishiri Gh, Ebadi A, Hosseini M, Laluee A. Frequency of osteoporosis and osteopenia in post menopausal military family's women. J Army Univ Med Sci I R Iran 2008; 6(1): 25-30. [In Persian].

Schwartz AV, Sellmeyer DE, Ensrud KE, Cauley JA, Tabor HK, Schreiner PJ, et al. Older women with diabetes have an increased risk of fracture: a prospective study. J Clin Endocrinol Metab 2001; 86(1): 32-8.

Thorpe SR, Baynes JW. Maillard reaction products in tissue proteins: new products and new perspectives. Amino Acids 2003; 25(3-4): 275-81.

Yao D, Taguchi T, Matsumura T, Pestell R, Edelstein D, Giardino I, et al. High glucose increases angiopoietin-2 transcription in microvascular endothelial cells through methylglyoxal modification of mSin3A. J Biol Chem 2007; 282(42): 31038-45.

Paula FJ, Rosen CJ. Obesity, diabetes mellitus and last but not least, osteoporosis. Arq Bras Endocrinol Metabol 2010; 54(2): 150-7.

Yamamoto M, Yamaguchi T, Yamauchi M, Yano S, Sugimoto T. Serum pentosidine levels are positively associated with the presence of vertebral fractures in postmenopausal women with type 2 diabetes. J Clin Endocrinol Metab 2008; 93(3): 1013-9.

Moghimi N, Rahimi E ,Derakhshan S, Farhadifar F. Osteoporosis in postmenopausal diabetic women; prevalence and related factors. Iran J Nucl Med 2008; 16(2): 28-33.

Bahrami A. The relationship between body mass index and prevalence rate of osteopenia and osteoporosis in a urban population. Proceedings of the 1st International Congress of Prevention, Diagnosis, and Treatment of Osteoporosis; 2005 Sep 23-24; Tehran. Iran. p. 31-2. [In Persian].

Hosein Nejad A, Larijani B, Pajouhi M, Adibi H, Maghboli Zh. Association between type 2 of diabete mellitus and lifestyle with osteoporosis pre- and postmenopausal women. Iran J Endocrin Methabol 2004: 3(1): 47-52. [In Persian].

Christensen JO, Svendsen OL. Bone mineral in pre- and postmenopausal women with insulin-dependent and non-insulin-dependent diabetes mellitus. Osteoporos Int 1999; 10(4): 307-11.




Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 Unported License which allows users to read, copy, distribute and make derivative works for non-commercial purposes from the material, as long as the author of the original work is cited properly.