دوره 31، شماره 227: هفته اول اردیبهشت ماه 1392:191-199

اثر لیتیوم بر سطح تستوسترون، گنادوتروپین‌های هیپوفیزی و ساختمان بافتی بیضه در موش صحرایی نر بالغ

حوریا سید حسینی قهه, داود سهرابی, مریم موسوی, مریم قنبری گرگانی, سمیرا سرشار, سعیده مظوم‌زاده, زهرا حسینی

چکیده


مقدمه: لیتیوم برای درمان اختلالات دو قطبی به كار می‌رود. با توجه به اهمیت سلول‌های جنسی در تولید مثل و انتقال صفات وراثتی از نسلی به نسل دیگر، در این پژوهش اثرات لیتیوم بر سطح تستوسترون، گنادوتروپین‌ها، بافت بیضه و اسپرماتوژنز بررسی شد.

روش‌ها: این مطالعه‌ی تجربی بر روی 16 موش صحرایی نر در دو گروه انجام شد. به گروه تجربی یک روز در میان 180 میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن بدن کربنات لیتیوم محلول به مدت 40 روز به صورت داخل صفاقی تزریق شد. گروه شاهد هیچ ماده‌ای دریافت نکرد. در پایان بیضه‌ها برداشته و بررسی سلولی بر روی آن‌ها انجام شد. سنجش هورمون‌های FSH، LH و تستوسترون با روش رادیوایمونواسی انجام گردید. داده‌ها توسط آزمون‌های Student-t در نرم‌افزار SPSS تجزیه و تحلیل شد.

یافته‌ها: میانگین کاهش هورمون FSH (Follicle-stimulating hormone)، LH (Luteinizing hormone)، تستوسترون و DHEA (Dehydroepiandrosterone) در گروه تجربی نسبت به گروه شاهد معنی‌دار بود (001/0 > P). وزن، طول بیضه و وزن اپیدیدیم، میانگین تعداد اسپرماتوگونی‌ها، اسپرماتوسیت‌های اولیه و اسپرماتیدها در گروه تجربی نسبت به گروه شاهد کاهش معنی‌داری داشت. عرض بیضه و میانگین کاهش تعداد سلول‌های سرتولی در دو گروه تفاوت معنی‌داری نداشت.

نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج به دست‌آمده، پیشنهاد می‌شود که لیتیوم برای هر بیمار با توجه به آزمایش‌ها، دوز و مدت با احتیاط مصرف شود.


واژگان کلیدی


کربنات لیتیوم؛ تستوسترون؛ اسپرماتوژنز

تمام متن:

PDF

مراجع


Odagaki Y, Koyama T, Matsubara S, Yamashita I. Effects of lithium on the beta-adrenergic receptor-adenylate cyclase system in rat cerebral cortical membranes. Jpn J Pharmacol 1991; 55(4): 407-14.

Alda M. Pharmacogenetics of lithium response in bipolar disorder. J Psychiatry Neurosci 1999; 24(2): 154-8.

Hill EJ, Woehrling EK, Prince M, Coleman MD. Differentiating human NT2/D1 neurospheres as a versatile in vitro 3D model system for developmental neurotoxicity testing. Toxicology 2008; 249(2-3): 243-50.

Zarnescu O, Zamfirescu G. Effects of lithium carbonate on rat seminiferous tubules: an ultrastructural study. Int J Androl 2006; 29(6): 576-82.

Nokhbatolfoghahai M, Parivar K. Teratogenic effect of lithium carbonate in early development of BALB/c mouse. Anat Rec (Hoboken ) 2008; 291(9): 1088-96.

Ghosh PK, Biswas NM, Ghosh D. Effect of lithium chloride on testicular steroidogenesis and gametogenesis in immature male rats. Acta Endocrinol (Copenh) 1991; 124(1): 76-82.

Grinspon RP, Rey RA. Anti-mullerian hormone and sertoli cell function in paediatric male hypogonadism. Horm Res Paediatr 2010; 73(2): 81-92.

Shittu Lukeman AJ, Shittu Remilekun K, Osinubi Abraham AA, Tayo Adetokunbo A. Mesterolone (Proviron) induces low sperm quality with reduction in sex hormone profile in adult male Sprague Dawley rats testis. Sci. Res. Essay 2009; 4(4): 320-7.

Carreau S, Bouraima-Lelong H, Delalande C. Estrogen, a female hormone involved in spermatogenesis. Adv Med Sci 2012; 57(1): 31-6.

Carreau S, Silandre D, Bois C, Bouraima H, Galeraud-Denis I, Delalande C. Estrogens: a new player in spermatogenesis. Folia Histochem Cytobiol 2007; 45(Suppl 1): S5-10.

Zargham M. Endocrine and metabolism. Tehran, Iran: Baraye Farda Publications; 2002. p. 119-20. [In Persian].

Skakkebaek NE. Testicular dysgenesis syndrome: new epidemiological evidence. Int J Androl 2004; 27(4): 189-91.

Toppari J, Larsen JC, Christiansen P, Giwercman A, Grandjean P, Guillette LJ, Jr., et al. Male reproductive health and environmental xenoestrogens. Environ Health Perspect 1996; 104(Suppl 4): 741-803.

Schloesser RJ, Martinowich K, Manji HK. Mood-stabilizing drugs: mechanisms of action. Trends Neurosci 2012; 35(1): 36-46.

Allagui MS, Hfaiedh N, Croute F, Guermazi F, Vincent C, Soleilhavoup JP, et al. Side effects of low serum lithium concentrations on renal, thyroid, and sexual functions in male and female rats. C R Biol 2005; 328(10-11): 900-11. [In French].

Ghosh D, Biswas NM, Ghosh PK. Studies on the effect of prolactin treatment on testicular steroidogenesis and gametogenesis in lithium-treated rats. Acta Endocrinol (Copenh) 1991; 125(3): 313-8.

Banerji TK, Maitra SK, Basu A, Hawkins HK. Lithium-induced alterations in the testis of the male roseringed parakeet (Psittacula krameri) : evidence for significant structural changes and disruption in the spermatogenetic activity. Endocr Res 1999; 25(1): 35-49.

Al-Azemi M, Omu FE, Kehinde EO, Anim JT, Oriowo MA, Omu AE. Lithium protects against toxic effects of cadmium in the rat testes. J Assist Reprod Genet 2010; 27(8): 469-76.

Wong RW, Kwan RW, Mak PH, Mak KK, Sham MH, Chan SY. Overexpression of epidermal growth factor induced hypospermatogenesis in transgenic mice. J Biol Chem 2000; 275(24): 18297-301.

Uguralp S, Bay KA, Mizrak B, Kaymaz F, Kiziltay A, Hasirci N. The effect of sustained and local administration of epidermal growth factor on improving bilateral testicular tissue after torsion. Urol Res 2004; 32(5): 323-31.

Haneji T, Koide SS, Tajima Y, Nishimune Y. Differential effects of epidermal growth factor on the differentiation of type A spermatogonia in adult mouse cryptorchid testes in vitro. J Endocrinol 1991; 128(3): 383-8.

Ito R, Abe SI. FSH-initiated differentiation of newt spermatogonia to primary spermatocytes in germ-somatic cell reaggregates cultured within a collagen matrix. Int J Dev Biol 1999; 43(2): 111-6.

Wahab-Wahlgren A, Martinelle N, Holst M, Jahnukainen K, Parvinen M, Soder O. EGF stimulates rat spermatogonial DNA synthesis in seminiferous tubule segments in vitro. Mol Cell Endocrinol 2003; 201(1-2): 39-46.

Toghiani Sh, Gholami M, Zendedel A, Assadollahi V. The effects of low-dose lithium carbonate on the spermatogenic parameter in the adults male wistar rats. Life Science Journal 2012; 9(4): 4360-7.

Allagui MS, Hfaiedh N, Vincent C, Guermazi F, Murat JC, Croute F, et al. Changes in growth rate and thyroid- and sex-hormones blood levels in rats under sub-chronic lithium treatment. Hum Exp Toxicol 2006; 25(5): 243-50.

Thakur SC, Thakur SS, Chaube SK, Singh SP. Subchronic supplementation of lithium carbonate induces reproductive system toxicity in male rat. Reprod Toxicol 2003; 17(6): 683-90.

Mathur N, Pandey G, Jain GC. Male reproductive toxicity of some selected metals: A review. J Biol Sci 2010; 10(5): 396-404.

Ali A, Kttaann A, Alqudisi F, Karim S. Ultrastructural changes of the testicular tissues of immature and mature mice under the effect of lithium carbonate. Bull Alex Fac Med 2008; 44(3): 805-15.




Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 Unported License which allows users to read, copy, distribute and make derivative works for non-commercial purposes from the material, as long as the author of the original work is cited properly.