دوره 31، شماره 271: هفته چهارم اسفند ماه 1392:2403-2411

میانگین مصرف داروها قبل و بعد از اجرای برنامه‌ی پزشک خانواده در مراکز بهداشتی- درمانی روستایی شهرستان اصفهان

رضا خدیوی, امین یاراحمدی, رضوان اسلامیه, محبوبه خسروی نژاد

چکیده


مقدمه: برنامه‌ی پزشک خانواده از سال 1384 در سطح روستاهای کشور اجرا گردیده است. هدف از انجام این مطالعه، تعیین میانگین مصرف دارو قبل و بعد از اجرای برنامه‌ی پزشک خانواده بود.

روش‌ها: این مطالعه، یک مطالعه‌ی توصیفی- تحلیلی است که در سال 1391 در سطح داروخانه‌ی مراکز بهداشتی- درمانی روستایی شهرستان اصفهان به انجام رسید. در این مطالعه، با بررسی دفاتر دارویی، نسخ صادره، اقلام دارویی مندرج در نسخ و همچنین قیمت نسخ صادره توسط پزشکان شاغل در مراکز بهداشتی- درمانی در سال 1383 (یک سال قبل از اجرای برنامه‌ی پزشک خانواده) و 1390 (6 سال بعد از اجرای برنامه‌ی پزشک خانواده) جمع‌آوری گردید و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.

یافته‌ها: پس از اجرای برنامه‌ی پزشک خانواده سرانه‌ی تعداد نسخه‌ی صادره از 145/0 به ازای جمعیت در سال 1383 به 640/0 در سال 1390 افزایش یافته است؛ از این رو، سرانه‌ی صدور نسخه بیش از 5/4 برابر افزایش داشت. هزینه‌ی سرانه‌ی دارو به ازای هر شهروند در سال 1383، معادل 3567 ریال و در سال 1390، معادل 17381 ریال بود. هزینه‌های دارویی هر شهروند روستایی بعد از برنامه‌ی پزشک خانواده، 87/4 برابر نسبت به هزینه‌های سرانه‌ی دارویی در سال 1383 افزایش داشت.

نتیجه‌گیری: افزایش سرانه‌ی نسخ دارویی در مناطق اجرای برنامه‌ی پزشک خانواده، حاکی از افزایش تسهیلات برای مراجعه‌ی مردم به واحدهای ارایه دهنده‌ی خدمات سلامت روستایی می‌باشد. از طرف دیگر، کاهش سرانه‌ی داروی تجویزی به ازای نسخ صادره توسط پزشکان خانواده، بیانگر آن است که پزشکان خانواده، اقلام دارویی کمتری را در هر بار مراجعه، برای بیماران تجویز کرده‌اند.


واژگان کلیدی


دارو؛ عدالت؛ اثربخشی؛ کشورهای در حال توسعه؛ ایران

تمام متن:

PDF

مراجع


Yang H, Dib HH, Zhu M, Qi G, Zhang X. Prices, availability and affordability of essential medicines in rural areas of Hubei Province, China. Health Policy Plan 2010; 25(3): 219-29.

Cameron A, Ewen M, Ross-Degnan D, Ball D, Laing R. Medicine prices, availability, and affordability in 36 developing and middle-income countries: a secondary analysis. Lancet 2009; 373(9659): 240-9.

Roberts MJ, Hsiao W, Berman P, Reich MR. Getting Health Reform Right: A Guide to Improving Performance and Equity. Oxford, UK: Oxford University Press; 2004.

Christensen DB, Bush PJ. Drug prescribing: patterns, problems and proposals. Soc Sci Med A 1981; 15(3 Pt 2): 343-55.

Cheraghali AM, Nikfar S, Behmanesh Y, Rahimi V, Habibipour F, Tirdad R, et al. Evaluation of availability, accessibility and prescribing pattern of medicines in the Islamic Republic of Iran. East Mediterr Health J 2004; 10(3): 406-15.

Gressani D, Larbi H, Fetini H. Islamic Republic of Iran Health Sector Review: Volume II: Background Sections. Washington, DC: The World Bank Group; 2008.

Regional Initiative of Health Sector Reform for Latin America and the Caribbean. Methodology for Monitoring and Evaluation of Health Sector Reform in Latin America and the Caribbean. Washington, DC: Regional Initiative of Health Sector Reform for Latin America and the Caribbean; 1998.

Kang HY, Park CY, Joong Kim HJ. Public attitude and knowledge on a new health policy for pharmaceutical care in Korea. Health Policy 2002; 62(2): 195-209.

Hadsall RS, Freeman RA, Norwood GJ. Factors related to the prescribing of selected psychotropic drugs by primary care physicians. Soc Sci Med 1982; 16(20): 1747-56.

Naghavi M, Jamshidi HR. Utilization of Healthcare Services in Iran in Year 2002. Tehran, Iran: Tandis Publication; 2005.

Koppel A, Meiesaar K, Valtonen H, Metsa A, Lember M. Evaluation of primary health care reform in Estonia. Soc Sci Med 2003; 56(12): 2461-6.

Moghadamnia AA, Mirbolooki MR, Aghili MB. General practitioner prescribing patterns in Babol city, Islamic Republic of Iran. East Mediterr Health J 2002; 8(4-5): 550-5.

Cheraghali AM, Idries AM. Availability, affordability, and prescribing pattern of medicines in Sudan. Pharm World Sci 2009; 31(2): 209-15.

Kim HJ, Chung W, Lee SG. Lessons from Korea's pharmaceutical policy reform: the separation of medical institutions and pharmacies for outpatient care. Health Policy 2004; 68(3): 267-75.




Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 Unported License which allows users to read, copy, distribute and make derivative works for non-commercial purposes from the material, as long as the author of the original work is cited properly.