دوره 32، شماره 320: ویژه نامه (طب مکمل) 1393:2501-2510

انواع روش‌های طب مکمل و جایگزین، در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس

احمد محمودیان, الهام حسینی

چکیده


مقدمه: با توجه به شیوع مولتیپل اسکلروزیس (MS یا Multiple sclerosis) در شهر اصفهان، مطالعه‌ی حاضر با هدف بررسی فراوانی نسبی استفاده از طب مکمل و جایگزین در بیماران مبتلا انجام گرفت.

روش‌ها: در این پژوهش توصیفی- مقطعی، 400 نفر از بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس مراجعه کننده به بیمارستان الزهرای (س) اصفهان که شرایط ورود را داشتند، به روش نمونه‌گیری غیراحتمالی آسان انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه‌ی محقق ساخته، از طریق مصاحبه جمع‌آوری و تجزیه و تحلیل شد.

یافته‌ها: از بین 226 زن (5/56 درصد) و 174 مرد (5/43 درصد) با میانگین سنی 57/39 و میانگین مدت بیماری 5/4 سال، 340 نفر (85 درصد) از این بیماران از حداقل یکی از انواع طب مکمل و جایگزین در طول مدت بیماری استفاده کردند. انواع مورد استفاده از طب مکمل به ترتیب شامل مواد طبیعی (1/59 درصد)، درمان‌های معنوی (5/51 درصد)، روش فیزیکی و حرکتی (4/39 درصد)، روش ذهن و بدن (5/38 درصد)، سایر روش‌ها (7/24 درصد)، روش‌های سنتی (6/10 درصد)، درمان‌های انرژیایی (4/4 درصد) و سیستم‌های کامل درمانی (2/1 درصد) بود. بیشترین روش‌های مورد استفاده، مصرف ویتامین، ورزش و داروهای گیاهی بود. 5/32 درصد از بیماران سه روش و بیشتر را به کار بردند. رابطه‌ی معنی‌داری بین کوتاهی طول مدت بیماری، سن و استفاده از طب مکمل و جایگزین مشاهده شد (050/0 > P). زنان بیشتر از مردان از درمان‌های طب مکمل و جایگزین استفاده کردند. بین تحصیلات و استفاده از طب مکمل رابطه‌ی معنی‌داری مشاهده نشد.

نتیجه‌گیری: اکثر بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس در کنار درمان دارویی، از درمان مکمل و جایگزین استفاده می‌کنند. با توجه به اثرات مثبت برخی از این درمان‌ها بر روی درد، خستگی و استرس بیماران و نیز عوارض و خطرات احتمالی ناشی از سایر روش‌ها، آموزش بیماران، پزشکان عمومی، متخصصان مغز و اعصاب و مراقبان درباره‌ی درمان‌های مکمل و جایگزین ضرورت دارد.

 


واژگان کلیدی


مولتیپل اسکلروزیس؛ طب مکمل و جایگزین؛ درمان دارویی

تمام متن:

PDF

مراجع


Dean G. How many people in the world have multiple sclerosis? Neuroepidemiology 1994; 13(1-2): 1-7.

Etemadifar M, Janghorbani M, Shaygannejad V, Ashtari F. Prevalence of multiple sclerosis in Isfahan, Iran. Neuroepidemiology 2006; 27(1): 39-44.

Greenberg DA, Aminoff MJ, Simon RP. Clinical neurology. 8th ed. New York, NY: McGraw-Hill; 2012.

National Center for Complementary and Alternative Medicine [Online]. [cited 2014]. Available from: https://nccih.nih.gov/

Ernst E, Hung SK. Great expectations: what do patients using complementary and alternative medicine hope for? Patient 2011; 4(2): 89-101.

Barnes PM, Bloom B, Nahin RL. Complementary and alternative medicine use among adults and children: United States, 2007. Natl Health Stat Report 2008; (12): 1-23.

Xue CC, Zhang AL, Lin V, Da CC, Story DF. Complementary and alternative medicine use in Australia: a national population-based survey. J Altern Complement Med 2007; 13(6): 643-50.

Maftoon F, Sadighi J, Azin SA, Montazeri A. Complementary medicine and health system. Payesh 2007; 6(1): 55-62. [In Persian].

Yekta Z, Zamani A, Mehdizade M, Farajzadegan Z. Pattern of complementary and alternative medicine use in urban population. J Res Health Sci 2007; 7(1): 24-31.

Mainardi T, Kapoor S, Bielory L. Complementary and alternative medicine: herbs, phytochemicals and vitamins and their immunologic effects. J Allergy Clin Immunol 2009; 123(2): 283-94.

Yadav V, Shinto L, Bourdette D. Complementary and alternative medicine for the treatment of multiple sclerosis. Expert Rev Clin Immunol 2010; 6(3): 381-95.

Payamani F, Nazari AA, Noktehdan H, Ghadiriyan F, Karami K. Complementary therapy in patients with multiple sclerosis. Iran J Nurs 2012; 25(77): 12-20. [In Persian].

Yadav V, Shinto L, Morris C, Senders A, Baldauf-Wagner S, Bourdette D. Use and self-reported benefit of complementary and alternative medicine among multiple sclerosis patients. Int J MS Care 2006; 8(1): 5-10.

Olsen SA. A review of complementary and alternative medicine (CAM) by people with multiple sclerosis. Occup Ther Int 2009; 16(1): 57-70.

Sadighi J, Maftoon F, Moshrefi M. Complementary and alternative medicine (CAM): Knowledge, attitude and practice in Tehran, Iran. Payesh 2004; 3(4): 279-89. [In Persian].

Esmonde L, Long AF. Complementary therapy use by persons with multiple sclerosis: benefits and research priorities. Complement Ther Clin Pract 2008; 14(3): 176-84.

Mirzai V, Saiadi AR, Heydarinasab M. Knowledge and attitude of Rafsanjan physicians about complementary and alternative medicine. Zahedan J Res Med Sci 2011; 13(6): 20-4. [In Persian].

Niggemann B, Gruber C. Side-effects of complementary and alternative medicine. Allergy 2003; 58(8): 707-16.

Stoll SS, Nieves C, Tabby DS, Schwartzman R. Use of therapies other than disease-modifying agents, including complementary and alternative medicine, by patients with multiple sclerosis: a survey study. J Am Osteopath Assoc 2012; 112(1): 22-8.

Huntley A, Ernst E. Complementary and alternative therapies for treating multiple sclerosis symptoms: a systematic review. Complement Ther Med 2000; 8(2): 97-105.




Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 Unported License which allows users to read, copy, distribute and make derivative works for non-commercial purposes from the material, as long as the author of the original work is cited properly.