دوره 33، شماره 355: هفته سوم آذر ماه 1394:1771-1783

بررسی تأثیر مکمل اسفرزه (Psyllium) همراه با رژیم کاهش وزن بر شاخص‌های آنتروپومتریک و آنزیم‌های کبدی در بزرگ‌سالان چاق یا دارای اضافه وزن

زهرا اکبرزاده, مژگان نوریان, غلامرضا عسگری, محمدرضا مراثی, رحمت‌اله رفیعی

چکیده


مقدمه: اضافه وزن و چاقی عوامل خطر مهم مرتبط با NAFLD (Non-alcoholic fatty liver disease) هستند. اولین خط درمان NAFLD، کاهش وزن از طریق رژیم غذایی و فعالیت فیزیکی است. فیبر خوراکی اسفرزه (Psyllium)، در جلوگیری و درمان چاقی و پیامدهای آن مؤثر است.

روش‌ها: این مطالعه‌‌ی مورد- شاهدی،‌ یک کارآزمایی بالینی تصادفی دو سو کور موازی بود. 80 بیمار NAFLD با محدوده‌ی سنی 77-18 سال دارای اضافه وزن (BMI ≥ 25) (شاخص توده‌ی بدنی یا Body mass index) که بیماریشان به روش الاستوگرافی تأیید شده بود، به روش متوالی انتخاب و توسط بلوک‌های تصادفی دوتایی به دو گروه مورد و شاهد تقسیم شدند. این دو گروه، به ترتیب روزانه 10 گرم Psyllium و 10 گرم تراشه‌ی‌ گندم بدون سبوس مصرف کردند. هر دو گروه، رژیم غذایی کاهش وزن و توصیه‌های افزایش فعالیت بدنی (PA یا Physical activity) دریافت و به مدت 5/2 ماه مورد مطالعه قرار گرفتند. دریافت‌های غذایی (با استفاده از پرسش‌نامه‌ی ثبت غذایی سه روزه)، میزان فعالیت بدنی (از طریق پرسش‌نامه‌ی فعالیت فیزیکی)، شاخص‌های آنتروپومتریک و آنزیم‌های کبدی آلانین آمینو ترانسفراز (ALT یا Alanine transaminase) و آسپارتات آمینو ترانسفراز (AST یا Aspartate transaminase) به روش فتومتریک آنزیماتیک در ابتدا و انتهای مطالعه اندازه‌گیری شد.

یافته‌ها: 13 مرد و 25 زن در گروه مورد و 22 مرد و 15 زن در گروه شاهد قرار گرفتند. میانگین سنی افراد 9/44 بود. پیش از مداخله، شاخص توده‌ی بدنی در گروه‌های مورد و شاهد به ترتیب 4/29 و1/31 کیلوگرم بر مترمربع و انرژی دریافتی به ترتیب، 8/2044 و 7/2449 کیلوکالری بود. با کنترل اثر متغیرهای مخدوشگر، مشاهده شد که کالری دریافتی (020/0 = P)، کربوهیدرات دریافتی (010/0 = P)، ALT (006/0 = P)، دور کمر (006/0 = P)، شاخص توده‌ی بدنی (006/0 = P) و وزن (030/0 = P) در گروه مورد در مقایسه با گروه شاهد کاهش معنی‌دار یافت و کاهش نسبت دور کمر به دور باسن، در مرز معنی‌دار شدن بود (050/0 = P). میزان AST سرمی کاهش معنی‌داری نداشت (980/0 = P).

نتیجه‌گیری: مصرف Psyllium همراه بارژیم کاهش وزن و فعالیت فیزیکی، می‌تواند در کاهش عوامل خطر بیماری کبد چرب غیر الکلی و کاهش آنزیم‌های کبدی مفید واقع شود.


واژگان کلیدی


اسفرزه (Psyllium)؛ رژیم کاهش وزن؛ کبد چرب غیر الکلی؛ شاخص‌های آنتروپومتریک؛ چاقی

تمام متن:

PDF

مراجع


Naniwadekar AS. Nutritional recommendation for patient with non-alcoholic fatty liver disease: An evidence base review. Practical Gastroentrology 2010; 82: 8-16.

Pang Q, Zhang JY, Song SD, Qu K, Xu XS, Liu SS, et al. Central obesity and nonalcoholic fatty liver disease risk after adjusting for body mass index. World J Gastroenterol 2015; 21(5): 1650-62.

Paschos P, Paletas K. Non-alcoholic fatty liver disease and metabolic syndrome. Hippokratia 2009; 13(1): 9-19.

Rogha M, Najafi N, Azari A, Kaji M, Pourmoghaddas Z, Rajabi F, et al. Non-alcoholic Steatohepatitis in a Sample of Iranian Adult Population: Age is a Risk Factor. Int J Prev Med 2011; 2(1): 24-7.

Lankarani KB, Ghaffarpasand F, Mahmoodi M, Lotfi M, Zamiri N, Heydari ST, et al. Non-alcoholic fatty liver disease in southern Iran: a population based study. Hepat Mon 2013; 13(5): e9248.

Bruce KD, Byrne CD. The metabolic syndrome: common origins of a multifactorial disorder. Postgrad Med J 2009; 85(1009): 614-21.

Magosso E, Ansari MA, Gopalan Y, Shuaib IL, Wong JW, Khan NA, et al. Tocotrienols for normalisation of hepatic echogenic response in nonalcoholic fatty liver: a randomised placebo-controlled clinical trial. Nutr J 2013; 12(1): 166.

Conlon BA, Beasley JM, Aebersold K, Jhangiani SS, Wylie-Rosett J. Nutritional management of insulin resistance in nonalcoholic fatty liver disease (NAFLD). Nutrients 2013; 5(10): 4093-114.

Puri P, Baillie RA, Wiest MM, Mirshahi F, Choudhury J, Cheung O, et al. A lipidomic analysis of nonalcoholic fatty liver disease. Hepatology 2007; 46(4): 1081-90.

Lv WS, Sun RX, Gao YY, Wen JP, Pan RF, Li L, et al. Nonalcoholic fatty liver disease and microvascular complications in type 2 diabetes. World J Gastroenterol 2013; 19(20): 3134-42.

Vernon G, Baranova A, Younossi ZM. Systematic review: the epidemiology and natural history of non-alcoholic fatty liver disease and non-alcoholic steatohepatitis in adults. Aliment Pharmacol Ther 2011; 34(3): 274-85.

Bellentani S, Scaglioni F, Marino M, Bedogni G. Epidemiology of non-alcoholic fatty liver disease. Dig Dis 2010; 28(1): 155-61.

Fan JG, Farrell GC. Epidemiology of non-

alcoholic fatty liver disease in China. J Hepatol 2009; 50(1): 204-10.

Adams LA, Angulo P, Lindor KD. Nonalcoholic fatty liver disease. CMAJ 2005; 172(7): 899-905.

Lirussi F, Mastropasqua E, Orando S, Orlando R. Probiotics for non-alcoholic fatty liver disease and/or steatohepatitis. Cochrane Database Syst Rev 2007; (1): CD005165.

Sohrabpour A, Rezvan H, Amini-Kafiabad S, Dayhim M, Merat S, Pourshams A. Prevalence of Nonalcoholic Steatohepatitis in Iran: A Population based Study. Middle East J Dig Dis 2010; 2(1): 14-9.

Harvie M, Hooper L, Howell AH. Central obesity and breast cancer risk: a systematic review. Obes Rev 2003; 4(3): 157-73.

Promrat K, Kleiner DE, Niemeier HM, Jackvony E, Kearns M, Wands JR, et al. Randomized controlled trial testing the effects of weight loss on nonalcoholic steatohepatitis. Hepatology 2010; 51(1): 121-9.

Elias MC, Parise ER, de Carvalho L, Szejnfeld D, Netto JP. Effect of 6-month nutritional intervention on non-alcoholic fatty liver disease. Nutrition 2010; 26(11-12): 1094-9.

Hickman IJ, Jonsson JR, Prins JB, Ash S, Purdie DM, Clouston AD, et al. Modest weight loss and physical activity in overweight patients with chronic liver disease results in sustained improvements in alanine aminotransferase, fasting insulin, and quality of life. Gut 2004; 53(3): 413-9.

Lang HF, Chou CY, Sheu WH, Lin JY. Weight loss increased serum adiponectin but decreased lipid levels in obese subjects whose body mass index was lower than 30 kg/m(2). Nutr Res 2011; 31(5): 378-86.

Paniagua JA, Escandell-Morales JM, Gil-Contreras D, Berral de la Rosa FJ, Romero-Jimenez M, Gomez-Urbano A, et al. Central obesity and altered peripheral adipose tissue gene expression characterize the NAFLD patient with insulin resistance: Role of nutrition and insulin challenge. Nutrition 2014; 30(2): 177-85.

Fraser A, Longnecker MP, Lawlor DA. Prevalence of elevated alanine aminotransferase among US adolescents and associated factors: NHANES 1999-2004. Gastroenterology 2007; 133(6): 1814-20.

Guidorizzi de Siqueira AC, Cotrim HP, Rocha R, Carvalho FM, de Freitas LA, Barreto D, et al. Non-alcoholic fatty liver disease and insulin resistance: importance of risk factors and histological spectrum. Eur J Gastroenterol Hepatol 2005; 17(8): 837-41.

Yasutake K, Kohjima M, Nakashima M, Kotoh K, Nakamuta M, Enjoji M. Nutrition therapy for liver diseases based on the status of nutritional intake. Gastroenterol Res Pract 2012; 2012: 1-8.

Sanchez-Munoz V, Salas-Romero R, Del Villar-Morales A, Martinez-Coria E, Pegueros-Perez A, Franco-Sanchez JG. Decrease of liver fat content by aerobic exercise or metformin therapy in overweight or obese women. Rev Invest Clin 2013; 65(4): 307-17. [In Spanish].

Kistler KD, Brunt EM, Clark JM, Diehl AM, Sallis JF, Schwimmer JB. Physical activity recommendations, exercise intensity, and histological severity of nonalcoholic fatty liver disease. Am J Gastroenterol 2011; 106(3): 460-8.

Galisteo M, Sanchez M, Vera R, Gonzalez M, Anguera A, Duarte J, et al. A diet supplemented with husks of Plantago ovata reduces the development of endothelial dysfunction, hypertension, and obesity by affecting adiponectin and TNF-alpha in obese Zucker rats. J Nutr 2005; 135(10): 2399-404.

Anderson JW, Allgood LD, Lawrence A, Altringer LA, Jerdack GR, Hengehold DA, et al. Cholesterol-lowering effects of psyllium intake adjunctive to diet therapy in men and women with hypercholesterolemia: meta-analysis of 8 controlled trials. Am J Clin Nutr 2000; 71(2): 472-9.

Carlson JJ, Eisenmann JC, Norman GJ, Ortiz KA, Young PC. Dietary fiber and nutrient density are inversely associated with the metabolic syndrome in US adolescents. J Am Diet Assoc 2011; 111(11): 1688-95.

Cicero AF, Derosa G, Manca M, Bove M, Borghi C, Gaddi AV. Different effect of psyllium and guar dietary supplementation on blood pressure control in hypertensive overweight patients: a six-month, randomized clinical trial. Clin Exp Hypertens 2007; 29(6): 383-94.

Rocha R, Cotrim HP, Siqueira AC, Floriano S. Non-alcoholic fatty liver disease: treatment with soluble fibres. Arq Gastroenterol 2007; 44(4): 350-2. [In Portuguese].

Saper RB, Eisenberg DM, Phillips RS. Common dietary supplements for weight loss. Am Fam Physician 2004; 70(9): 1731-8.

Anderson JW, Floore TL, Geil PB, O'Neal DS, Balm TK. Hypocholesterolemic effects of different bulk-forming hydrophilic fibers as adjuncts to dietary therapy in mild to moderate hypercholesterolemia. Arch Intern Med 1991; 151(8): 1597-602.

Palmer M, Schaffner F. Effect of weight reduction on hepatic abnormalities in overweight patients. Gastroenterology 1990; 99(5): 1408-13.

Marchesini G, Bugianesi E, Forlani G, Cerrelli F, Lenzi M, Manini R, et al. Nonalcoholic fatty liver, steatohepatitis, and the metabolic syndrome. Hepatology 2003; 37(4): 917-23.

Vajro P, Mandato C, Franzese A, Ciccimarra E, Lucariello S, Savoia M, et al. Vitamin E treatment in pediatric obesity-related liver disease: a randomized study. J Pediatr Gastroenterol Nutr 2004; 38(1): 48-55.

Yasutake K, Kohjima M, Kotoh K, Nakashima M, Nakamuta M, Enjoji M. Dietary habits and behaviors associated with nonalcoholic fatty liver disease. World J Gastroenterol 2014; 20(7): 1756-67.

Zelber-Sagi S, Ratziu V, Oren R. Nutrition and physical activity in NAFLD: an overview of the epidemiological evidence. World J Gastroenterol 2011; 17(29): 3377-89.

Ghaemi A, Taleban FA, Hekmatdoost A, Rafiei A, Hosseini V, Amiri Z, et al. How Much Weight Loss is Effective on Nonalcoholic Fatty Liver Disease? Hepat Mon 2013; 13(12): e15227.

North CJ, Venter CS, Jerling JC. The effects of dietary fibre on C-reactive protein, an inflammation marker predicting cardiovascular disease. Eur J Clin Nutr 2009; 63(8): 921-33.

Ruhl CE, Everhart JE. Determinants of the association of overweight with elevated serum alanine aminotransferase activity in the United States. Gastroenterology 2003; 124(1): 71-9.

Kral JG, Schaffner F, Pierson RN, Jr., Wang J. Body fat topography as an independent predictor of fatty liver. Metabolism 1993; 42(5): 548-51.

Banerji MA, Buckley MC, Chaiken RL, Gordon D, Lebovitz HE, Kral JG. Liver fat, serum triglycerides and visceral adipose tissue in insulin-sensitive and insulin-resistant black men with NIDDM. Int J Obes Relat Metab Disord 1995; 19(12): 846-50.

Falck-Ytter Y, Younossi ZM, Marchesini G, McCullough AJ. Clinical features and natural history of nonalcoholic steatosis syndromes. Semin Liver Dis. 2001; 21(1): 17-26.

Albano E, Mottaran E, Vidali M, Reale E, Saksena S, Occhino G, et al. Immune response towards lipid peroxidation products as a predictor of progression of non-alcoholic fatty liver disease to advanced fibrosis. Gut 2005; 54(7): 987-93.

Okita M, Hayashi M, Sasagawa T, Takagi K, Suzuki K, Kinoyama S, et al. Effect of a moderately energy-restricted diet on obese patients with fatty liver. Nutrition 2001; 17(7-8): 542-7.

Bellentani S, Dalle GR, Suppini A, Marchesini G. Behavior therapy for nonalcoholic fatty liver disease: The need for a multidisciplinary approach. Hepatology 2008; 47(2): 746-54.

Jun DW. The role of diet in non-alcoholic fatty liver disease. Korean J Gastroenterol 2013; 61(5): 243-51. [In Korean].

Gutierrez-Grobe Y, Gavilanes-Espinar JG, Mendez-Sanchez N. Physical activity and nonalcoholic fatty liver disease. Ann Hepatol 2009; 8(3): 273-4.

Slavin JL. Dietary fiber and body weight. Nutrition 2005; 21(3): 411-8.




Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 Unported License which allows users to read, copy, distribute and make derivative works for non-commercial purposes from the material, as long as the author of the original work is cited properly.