دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی-درمانی استان اصفهان مجله دانشکده پزشکی اصفهان 1027-7595 44 849 2026 03 21 Frequency and Effectiveness of Pain Relief Methods Used among Neonates Admitted to Neonatal Intensive Care Units of Educational-Therapeutic Centers in Ardabil فراوانی و اثربخشی روش‌های تسکین درد مورد استفاده در نوزادان بستری در بخش‌های مراقبت ویژه نوزادان مراکز آموزشی درمانی اردبیل 1 10 33322 10.48305/jims.v44.i849.0001 FA الهام عبدالله زاده مهلانی دانشجوی کارشناسی ارشد مامائی، دانشکده‌ی پرستاری مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران 0009-0001-8248-2693 مهدی حیدرزاده استاد، گروه پرستاری، دانشکده‌ی پرستاری مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران 0000-0003-4302-8882 حبیبه صالحی عالی مربی، گروه مامایی، دانشکده‌ی پرستاری مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران 0000-0001-7492-7552 پوران اخوان اکبری استادیار، گروه مامایی، دانشکده‌ی پرستاری مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، اردبیل، ایران 0000-0002-5579-7438 Journal Article 2025 03 01 Background: Pain management and assessment are among the most important therapeutic goals for neonates. This study aimed to determine the frequency and effectiveness of pain relief methods in neonates admitted to the intensive care units of educational-therapeutic centers in Ardabil, Iran, in 2023 Methods: This prospective study was conducted on 150 neonates admitted to the neonatal intensive care units of educational-therapeutic centers in Ardabil using convenience sampling. The frequency of pharmacological and non-pharmacological pain relief methods used for each neonate during 7 days of hospitalization was recorded using a study checklist. Pain scores before and after each pain relief method were calculated for various procedures using the NPASS tool.. Findings: Non-pharmacological and pharmacological strategies used in infants were swaddling (75.33%), sucrose (27.33%), breastfeeding (31.33%), pacifier (23.33%), midazolam and acetaminophen drops (0.66%). Swaddling was the most common method of relief in various procedures. Midazolam had the highest frequency in tracheal suction, intubation and chest tube procedures. The use of midazolam significantly (p < 0.05) reduced pain. Conclusion: Despite the fact that neonates in the NICU experience multiple painful procedures, pain management strategies are used to a limited extent, and the use of effective pain relief methods in neonatal intensive care units requires revision.. مقدمه: مدیریت و ارزیابی درد از اهداف مهم درمانی نوزادان در عصر حاضر است. این مطالعه با هدف تعیین فراوانی و اثربخشی روش‌های تسکین درد در نوزادان بستری در بخش‌های مراقبت ویژه مراکز آموزشی- درمانی اردبیل در سال 1402 انجام شد. روش‌ها: این مطالعه‌ی آینده‌نگر بر روی 150 نوزاد بستری در بخش مراقبت ویژه نوزادان مراکز آموزشی درمانی اردبیل با روش نمونه‌گیری در دسترس انجام شد. فراوانی روش‌های تسکین درد دارویی و غیر دارویی مورد استفاده برای هر نوزاد طی 7 روز بستری، با استفاده از چک‌لیست مطالعه ثبت شد. نمره درد قبل و پس از استفاده از هر روش تسکین درد برای پروسیجرهای مختلف با استفاده از ابزار NPASS محاسبه شد. یافته‌ها: استراتژی‌های غیردارویی و دارویی مورد استفاده در نوزادان، قنداق (75/33 درصد)، ساکارز(27/33 درصد)، شیردهی (31/33 درصد)، پستانک (23/33 درصد)، میدازولام و قطره استامینوفن (0/66 درصد) بود. قنداق کردن رایج‌ترین روش تسکین در رویه‌های مختلف بود. میدازولام در رویه‌های ساکشن تراشه، اینتوباسیون و Chest tube بالاترین فراوانی را داشت. استفاده از میدازولام بطور معنی‌داری (0/05 > P) باعث کاهش درد شد. نتیجه‌گیری: علیرغم اینکه نوزادان در NICU پروسیجرهای دردناک متعددی را تجربه می‌کنند، استراتژی‌های مدیریتی ضد درد بطور محدود مورد استفاده قرار می‌گیرند و استفاده از شیوه‌های مؤثر تسکین درد در بخش‌های مراقبت ویژه نوزادان نیازمند بازنگری است.

https://jims.mui.ac.ir/article_33322_a3209347dfea2ac488fc4595df350a9a.pdf

دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی-درمانی استان اصفهان مجله دانشکده پزشکی اصفهان 1027-7595 44 849 2026 03 21 Predicting Women's Spiritual Health Based on Optimism and Mindfulness in a Non-Clinical Sample Referring to Health Centers پیش‌بینی سلامت معنوی زنان بر اساس خوش‌بینی و ذهن‌آگاهی در ‌نمونه‌ی‌ غیربالینی مراجعه کننده به ‌مراکز‌ بهداشتی 11 17 33323 10.48305/jims.v44.i849.0011 FA سیران بیادار کارشناسی ارشد روان‌شناسی مثبت‌گرا، گروه روانشناسی، واحد مهاباد، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران 0000-0001-7604-7049 بهمن کرد دانشیار، گروه روان‌شناسی، واحد مهاباد، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران 0000-0002-4229-4014 Journal Article 2025 05 03 Background: Spiritual health, as a part of health, has significant effects on psychological and physical development. The aim of the present study was to predict the spiritual health of women referring to health centers based on optimism and mindfulness. Methods: The present study is a cross-sectional correlational study with a descriptive-analytical approach. The study population consisted of women referring to health centers in Mahabad city, 162 of whom were selected using convenience sampling. To collect data, the optimism questionnaire by Nouri and Janbozorgi, the Baer Mindfulness Scale, and the Paloutzian and Ellison Spiritual Health Questionnaire were used. Pearson correlation and stepwise regression were used to test the hypotheses. Findings: The findings showed that optimism had a significant relationship with spiritual health (P < 0.01), and mindfulness also had a significant relationship with spiritual health (P < 0.01). Also, the standard coefficients showed that mindfulness (Beta = 0.25) and optimism (Beta = 0.21) were the most effective variables for predicting women's spiritual health, respectively. Conclusion: According to the results obtained, spiritual health can be predicted based on mindfulness and optimism, respectively, and training in mindfulness skills and ways to promote optimism is essential to increase women's spiritual health. مقدمه: سلامت معنوی، به عنوان بخشی از سلامت، تاثیرات زیادی بر تحول روان شناختی و جسمانی دارد. هدف پژوهش حاضر، پیش‌بینی سلامت معنوی زنان مراجعه‌کننده به مراکز بهداشت بر اساس خوش‌بینی و ذهن‌آگاهی بود. روش‌ها: پژوهش حاضر از نوع همبستگی مقطعی با رویکرد توصیفی- تحلیلی است. جامعه آماری این پژوهش، شامل زنان مراجعه‌کننده به مراکز بهداشتی شهر مهاباد بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس تعداد 162 نفر انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از سه پرسشنامه خوش‌بینی نوری و جان بزرگی؛ مقیاس ذهن‌آگاهی بائر و پرسشنامه سلامت معنوی پولوتزین و الیسون استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از همبستگی Pearson و رگرسیون گام به گام برای آزمون فرضیه‌ها استفاده شد. یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد خوش‌بینی با سلامت معنوی و ذهن‌آگاهی با سلامت معنوی در سطح (0/01 P <) رابطه معنادار دارد. همچنین ضرایب استاندارد نشان داد به ترتیب ذهن‌آگاهی(0/25 = Beta) و خوش‌بینی (0/21 =Beta ) مؤثرترین متغیرها برای پیش‌بینی سلامت معنوی زنان بودند. نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج به دست آمده، سلامت معنوی به ترتیب بر اساس ذهن‌آگاهی و خوش‌بینی قابل پیش‌بینی است و آموزش مهارت‌های ذهن‌آگاهی و راه‌های ارتقای خوش‌بینی برای افزایش سلامت معنوی زنان ضروری است.

https://jims.mui.ac.ir/article_33323_20004d9171f2c39562975a104b3b9d7d.pdf

دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی-درمانی استان اصفهان مجله دانشکده پزشکی اصفهان 1027-7595 44 849 2026 03 21 Comparative comparison of professional identity in nursing students of internship and field internship in Isfahan and Shahid Beheshti Universities of Medical Sciences in Tehran in 2023-2024 مقایسه‌ی تطبیقی هویت حرفه‌ای در دانشجویان پرستاری اینترنشیپ و کارآموزی در عرصه در دانشگاه‌های علوم پزشکی اصفهان و شهید بهشتی تهران در سال 1402-1403 18 24 33332 10.48305/jims.v44.i849.0018 FA گلستانه رضایی کارشناسی ارشد پرستاری، گروه پرستاری داخلی- جراحی، مرکز تحقیقات توسعه علوم پرستاری و مامایی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران 0009-0006-9726-2462 عاطفه اعلائی کارشناسی ارشد پرستاری، مربی، گروه پرستاری داخلی جراحی، دانشکده‌ی پرستاری و مامایی، مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران 0009-0006-9726-2462 مهسا بوذری پور استادیار، گروه پرستاری داخلی- جراحی، دانشکده پرستاری و مامایی، مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی تهران، تهران، ایران 0000-0001-5330-4954 احمدرضا یزدان نیک استادیار، گروه پرستاری ویژه، دانشکده‌ی پرستاری و مامایی، مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران 0000-0002-3026-3958 نسرین سلیمیان کارشناسی ارشد آمار زیستی، گروه اپیدمولوژی و آمار زیستی، دانشکده‌ی بهداشت، مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران 0000-0003-4504-8510 Journal Article 2025 07 17 Background: The nursing curriculum consists of two parts: theoretical and practical training (to acquire clinical skills). In fact, the ultimate goal of this curriculum is nothing more than creating the ability to provide basic care and correctly implement the nursing process. Methods: This is a one‑stage, four‑group cross-sectional study. The research sample consisted of 196 nursing students in the 7th and 8th semesters from the Faculties of Nursing and Midwifery of Isfahan and Shahid Beheshti (Tehran) who met the inclusion criteria and were selected using stratified random sampling. The research tools included a demographic information form and a Professional Identity Questionnaire for Nursing Students. Descriptive and inferential statistical tests were used to analyze the data. Findings: The research findings showed that the mean professional identity scores in the 7th semester for the internship and non‑internship groups did not differ significantly. However, in the 8th semester, the mean professional identity score of the internship group was significantly higher than that of the non‑internship group (P = 0.03). Conclusion: The results of this study showed that the internship training method in the final semesters can have a positive effect on the professional identity of nursing students. مقدمه: برنامه‌ی درسی رشته‌ی پرستاری، مشتمل بر دو بخش نظری و آموزش عملی (به منظور کسب مهارت‌های بالینی) بوده، در واقع هدف غایی این برنامه‌ی درسی چیزی جز ایجاد توانایی ارائه‌ی مراقبت اصولی و اجرای صحیح فرایند پرستاری نیست. روش‌ها: این پژوهش از نوع مقطعی چهار گروهی، یک مرحله‌ای است. نمونه پژوهش شامل 196 از دانشجویان پرستاری ترم 7 و 8 دانشکده های پرستاری و مامایی اصفهان و شهید بهشتی تهران بود که شرایط ورود به پژوهش را داشتند که به روش تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل فرم اطلاعات دموگرافیک و پرسشنامه هویت حرفه‌ای دانشجویان پرستاری بود. به منظور تحلیل داده از آزمون‌های آماری توصیفی و استنباطی استفاده شد. یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان داد که میانگین نمرات هویت حرفه‌ای در ترم 7 برای گروه اینترشیپ و غیراینترشیپ تفاوت معناداری نداشت، اما در ترم 8، میانگین نمره هویت حرفه‌ای گروه اینترشیپ به طور معناداری بالاتر از گروه غیراینترشیپ بود (0/03 = P). نتیجه‌گیری: نتایج این مطالعه نشان داد که روش آموزش اینترنشیپ در ترم‌های پایانی می‌تواند تأثیر مثبتی بر هویت حرفه‌ای دانشجویان پرستاری داشته باشد.

https://jims.mui.ac.ir/article_33332_116e268d0a91872deec1347eb675259c.pdf

دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی-درمانی استان اصفهان مجله دانشکده پزشکی اصفهان 1027-7595 44 849 2026 03 21 Exploring Psychometric Properties and Network Structure and Central Items of the Persian Version of the Empathic Experience Scale ویژگی‌های روانسنجی و ساختار شبکه و عناصر مرکزی نسخه‌ی فارسی مقیاس تجربه‌ی همدلانه 25 40 33319 10.48305/jims.v44.i849.0025 FA ثمین بهارشانجانی دانشجوی دکتری تخصصی روانشناسی، گروه روانشناسی، دانشکده‌ی علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0000-0002-1674-7446 پرویز آزادفلاح استاد، گروه روانشناسی، دانشکده‌ی علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0000-0003-2810-762X حجت‌الله فراهانی دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده‌ی علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0000-0002-9799-7008 Journal Article 2026 01 10 Background: Empathy is a fundamental concept in social cognition, consisting of two main components: vicarious experience and intuitive understanding of others’ emotions. The present study aimed to examine the psychometric properties and network structure of the Empathic Experience Scale in an Iranian sample. Methods: This descriptive–analytical study was conducted in 2025 in Tehran on 260 adults (210 females and 50 males) selected via convenience sampling. The Persian version of the scale, along with the Basic Empathy Scale, aggression, and interpersonal problems questionnaires, was administered. Construct validity was evaluated using confirmatory factor analysis, and criterion-related and discriminant validity were assessed through correlations with relevant measures. Reliability was examined using Cronbach’s alpha, test–retest, and composite reliability. Findings: Confirmatory factor analysis indicated an acceptable fit for the two-factor model comprising vicarious experience and intuitive understanding. Significant correlations with criterion measures confirmed satisfactory convergent and discriminant validity. Cronbach’s alpha for the total scale was 0.931, and composite reliability coefficients for the factors were 0.88 and 0.92, respectively. Additionally, the average variance extracted exceeded the acceptable threshold (0.5), supporting convergent validity. Network analysis revealed positive relationships among most items, a few stronger connections, and several conditionally independent items. Conclusion: The findings suggest that the Persian version of the Empathic Experience Scale is a reliable and valid tool for assessing empathy in the Iranian population. This scale can be applied in various fields and disciplines where human relationships, interpersonal interactions, and emotional understanding are central, both in research and clinical practice. مقدمه: همدلی، یکی از مفاهیم بنیادی در شناخت اجتماعی است که از دو مؤلفه‌ی اصلی تجربه‌ی نیابتی و درک شهودی هیجان‌های دیگران تشکیل می‌شود. هدف پژوهش حاضر، بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی و ساختار شبکه‌ای مقیاس تجربه‌ی همدلانه در نمونه‌ی ایرانی بود. روش‌ها: این پژوهش توصیفی– تحلیلی در سال ۱۴۰۴، در شهر تهران بر روی 260 نفر از بزرگسالان (210 زن و 50 مرد) که به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند، انجام گرفت. نسخه‌ی فارسی مقیاس همراه با مقیاس‌های همدلی اساسی، پرخاشگری و مشکلات بین‌فردی اجرا شد. روایی سازه با تحلیل عاملی تأییدی و روایی ملاک همزمان و واگرای مقیاس از طریق همبستگی با ابزارهای مرتبط بررسی شد. پایایی مقیاس با آلفای کرونباخ، بازآزمایی و اعتبار مرکب ارزیابی گردید. یافته‌ها: نتایج تحلیل عاملی تأییدی نشان‌دهنده‌ی برازش مناسب مدل دو عاملی شامل تجربه‌ی نیابتی و درک شهودی بود. همبستگی‌های معنادار با مقیاس‌های ملاک، روایی همزمان و واگرای مطلوب را تأیید کرد. آلفای کرونباخ کل مقیاس 0/931 و ضرایب اعتبار مرکب عوامل به‌ترتیب 0/88 و 0/92 گزارش شد. همچنین میانگین واریانس استخراج‌شده بالاتر از حد قابل قبول (0/5) بود که روایی همگرای عوامل را نشان داد. تحلیل شبکه‌ای بیانگر روابط مثبت بین اغلب گویه‌ها و وجود چند پیوند قوی‌تر و نیز تعداد محدودی گویه‌ی مستقل بود. نتیجه‌گیری: یافته‌ها نشان داد، نسخه‌ی فارسی مقیاس تجربه‌ی همدلانه ابزاری معتبر و پایا برای سنجش همدلی در جمعیت ایرانی است. این مقیاس در تمامی رشته‌ها و حوزه‌هایی که ماهیت آن‌ها مبتنی بر روابط انسانی، تعامل بین‌فردی و فهم هیجانی است، قابلیت استفاده پژوهشی و بالینی دارد.

https://jims.mui.ac.ir/article_33319_16a7aaa3749e194b34172ac400da40b0.pdf

دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی-درمانی استان اصفهان مجله دانشکده پزشکی اصفهان 1027-7595 44 849 2026 03 21 Silver Diamine Fluoride Compared with Calcium Hydroxide for Indirect Pulp Treatment in Primary Molars: A Randomized Controlled Trial فلوراید دی‌آمین نقره در مقایسه با هیدروکسید کلسیم برای درمان غیرمستقیم پالپ در مولرهای شیری: یک کارآزمایی تصادفی‌سازی‌شده و کنترل‌شده 41 47 33321 10.48305/jims.v44.i849.0041 FA نگار ضیائی رزیدنت، گروه کودکان، دندانپزشکی تهران، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران 0009-0000-6461-4739 شهرام مشرفیان استادیار، گروه کودکان، دندانپزشکی تهران، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران غزاله بنی ابراهیمی استادیار، گروه کودکان، دندانپزشکی تهران، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران 0000-0003-0425-1272 الهام مشکبوی رزیدنت، گروه کودکان، دندانپزشکی تهران، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران 0009-0006-8239-4868 Journal Article 2026 05 06 Background: Indirect pulp capping (IPC) is a conservative approach used to manage deep carious lesions in primary teeth while preserving pulp vitality. Calcium hydroxide has traditionally been used as the standard liner, but silver diamine fluoride (SDF) has recently emerged as a potential alternative due to its antimicrobial properties and ability to arrest caries. Methods: This randomized controlled clinical trial included 56 primary molars from children aged 3 to 7 years with deep carious lesions but no signs of irreversible pulp involvement. Participants were randomly assigned to receive IPC with either calcium hydroxide (Dycal) or 30% SDF. All teeth were restored with stainless steel crowns. Clinical outcomes were assessed at 3 and 6 months, and radiographic evaluation was performed at 6 months. Success was defined by the absence of pain, pathological changes in the gingiva, or radiographic signs of pulp pathology. Findings: At both 3 and 6 months, there was no statistically significant difference between the two groups in terms of clinical success (Dycal: 96.4%, SDF: 92.9%) or radiographic success (Dycal: 96.4%, SDF: 92.9%). Minor clinical and radiographic failures were observed in both groups, but overall success rates remained high. Conclusion: Silver diamine fluoride demonstrated similar clinical and radiographic effectiveness to calcium hydroxide for IPC in primary molars. It may be considered a suitable alternative, particularly in situations where ease of use and antimicrobial activity are prioritized. مقدمه: پوشش غیرمستقیم پالپ (Indirect pulp capping) IPC، یک رویکرد محافظه‌کارانه برای مدیریت ضایعات پوسیدگی عمیق در دندان‌های شیری است که با هدف حفظ زنده‌مانی پالپ به کار می‌رود. هیدروکسید کلسیم به‌طور سنتی به‌عنوان لاینر استاندارد استفاده شده است، اما فلوراید دی‌آمین نقره (Silver diamine fluoride) SDF به‌تازگی به‌دلیل ویژگی‌های ضدمیکروبی و توانایی آن در متوقف کردن پوسیدگی، به‌عنوان یک جایگزین بالقوه مطرح شده است. روش‌ها: در این کارآزمایی بالینی تصادفی‌سازی‌شده و کنترل‌شده، 56 دندان مولر شیری از کودکان 3 تا 7 ساله دارای ضایعات پوسیدگی عمیق، اما بدون علائم درگیری برگشت‌ناپذیر پالپ، وارد مطالعه شدند. شرکت‌کنندگان به‌صورت تصادفی در دو گروه قرار گرفتند تا درمان غیرمستقیم پالپ را با هیدروکسید کلسیم (Dycal) یا SDF 30% دریافت کنند. تمامی دندان‌ها با روکش‌های استیل ضدزنگ بازسازی شدند. پیامدهای بالینی در 3 و 6 ماه ارزیابی شد و بررسی رادیوگرافیک در 6 ماه انجام گرفت. موفقیت درمان به‌صورت نبود درد، تغییرات پاتولوژیک در لثه، یا نشانه‌های رادیوگرافیک آسیب‌شناسی پالپ تعریف شد. یافته‌ها: در هر دو زمان 3 و 6 ماه، از نظر موفقیت بالینی (4/96%Dycal: ، 92/9 % SDF:) و موفقیت رادیوگرافیک (96/4 %Dycal: ، 92/9 % SDF:) تفاوت آماری معناداری بین دو گروه مشاهده نشد. در هر دو گروه، موارد خفیفی از شکست بالینی و رادیوگرافیک دیده شد، اما در مجموع، میزان موفقیت همچنان بالا باقی ماند. نتیجه‌گیری: فلوراید دی‌آمین نقره از نظر اثربخشی بالینی و رادیوگرافیک در درمان غیرمستقیم پالپ مولرهای شیری، عملکردی مشابه هیدروکسید کلسیم نشان داد. این ماده می‌تواند به‌عنوان یک جایگزین مناسب، به‌ویژه در شرایطی که سهولت استفاده و فعالیت ضدمیکروبی در اولویت باشد، در نظر گرفته شود.

https://jims.mui.ac.ir/article_33321_743159ebd0cb34f3a437e429724078f9.pdf

دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی-درمانی استان اصفهان مجله دانشکده پزشکی اصفهان 1027-7595 44 849 2026 03 21 Efficacy of a Standardized Multimedia Educational Intervention on Knowledge and Attitudes of Dental Interns Toward HPV-Related Oropharyngeal Cancers: A Quasi-Experimental Study اثربخشی یک مداخله‌ی آموزشی چندرسانه‌ای استاندارد بر دانش و نگرش کارورزان دندانپزشکی نسبت به سرطان‌های دهانی‌حلقی مرتبط با HPV: یک مطالعه‌ی شبه‌آزمایشی 48 56 33328 10.48305/jims.v44.i849.0048 FA آزیتا صادق زاده استادیار، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، دانشکده‌ی دندانپزشکی، مرکز تحقیقات بیماری‌های دهان و دندان، بخش بیماری‌های دهان، فک و صورت، شیراز، ایران 0000-0002-2601-4254 امیرحسین شریعت خواه دانشجوی دندانپزشکی عمومی، دانشکده‌ی دندانپزشکی، مرکز تحقیقات بیماری‌های دهان و دندان، بخش بیماری‌های دهان، فک و صورت، شیراز، ایران 0009-0007-9701-8993 مریم بختیار استادیار، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، دانشکده‌ی دندانپزشکی، مرکز تحقیقات بیماری‌های دهان و دندان، بخش سلامت دهان، شیراز، ایران 0009-0007-8900-5199 Journal Article 2026 05 15 Background: The epidemiology of head and neck cancers has changed dramatically, with Human Papillomavirus (HPV) surpassing tobacco as the main etiologic agent of oropharyngeal squamous cell carcinoma (OPSCC) in many developed and developing regions. Despite the increasing prevalence of HPV in Iran, dental professionals still show limited diagnostic preparedness and persistent stigma. This study evaluated the effect of a structured multimedia educational intervention on dental interns’ knowledge and attitudes regarding Human Papillomavirus (HPV) transmission, pathology, and vaccination. Methods: This quasi-experimental pretest/posttest study was conducted in 2025 among 35 dental interns at Shiraz University of Medical Sciences. Participants were selected by simple random sampling. Knowledge and attitudes were assessed using a validated questionnaire adapted from Kazerani et al. (CVI > 0.90) at baseline and one week after an audio-visual educational intervention. The intervention focused on viral pathogenesis, early lesion recognition, and patient counseling. Data were analyzed using paired t-tests, independent t-tests, and linear regression (P < 0.05). Findings: Knowledge scores increased significantly from 20.23 ± 6.41 to 31.17 ± 2.75 after the intervention (P < 0.001; Cohen’s d = 1.7). Attitude scores also improved from 15.34 ± 2.21 to 18.31 ± 0.76 (P < 0.001), indicating reduced stigma and a more professional outlook. Baseline knowledge was a significant negative predictor of learning gain (β = -0.41), suggesting that the intervention was especially beneficial for students with lower initial knowledge. No significant gender differences were observed. Conclusion: A targeted, multimedia-based educational module is highly effective in reducing theoretical knowledge gaps and fostering positive professional attitudes among dental trainees. The findings support the integration of such standardized multimedia interventions into the national dental education curriculum to enhance the competence of future clinicians in the early detection and prevention of HPV-related malignancies. مقدمه: چشم‌انداز همه‌گیرشناختی سرطان‌های سر و گردن دچار دگرگونی چشمگیری شده است؛ به‌گونه‌ای که ویروس پاپیلومای انسانی (Human papillomavirus) HPV در بسیاری از مناطق توسعه‌یافته و در حال توسعه، از دخانیات به‌عنوان عامل سبب‌شناختی اصلی کارسینوم سلول سنگفرشی دهانی‌حلقی (OPSCC) پیشی گرفته است. با وجود افزایش شیوع HPV در ایران، مطالعات اخیر نشان‌دهنده‌ی کمبود جدی آمادگی تشخیصی و وجود انگ اجتماعی گسترده در میان متخصصان دندانپزشکی است. هدف این مطالعه، ارزیابی اثربخشی یک مداخله آموزشی چندرسانه‌ای ساختاریافته و استاندارد بر دانش و نگرش کارورزان دندانپزشکی درباره‌ی انتقال HPV، آسیب‌شناسی آن و پروتکل‌های واکسیناسیون بود. روش‌ها: این مطالعه‌ی شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون/پس‌آزمون بر روی ۳۵ کارورز دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی شیراز در سال ۲۰۲۵ انجام شد. شرکت‌کنندگان با روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند تا نمایندگی مناسب نمونه تضمین شود. برای سنجش دانش و نگرش در خط پایه و یک هفته پس از اجرای مداخله آموزشی دیداری‌شنیداری اختصاصی، از پرسشنامه ساختاریافته و اعتبارسنجی‌شده، اقتباس‌شده از مطالعه کازرانی و همکاران، با روایی محتوایی بالا (0/90 CVI >) استفاده شد. این مداخله بر پاتوژنسیته ویروس، تشخیص بالینی ضایعات اولیه، و مهارت‌های مشاوره با بیمار تمرکز داشت. داده‌ها با استفاده از آزمون t زوجی، آزمون t مستقل و مدل‌های رگرسیون خطی تحلیل شدند (0/05 P <). یافته‌ها: مداخله‌ی آموزشی باعث بهبود چشمگیر میانگین نمرات دانش شد؛ به‌طوری‌که این نمرات از 20/23 ± 6/41 در خط پایه به 31/17 ± 275 پس از مداخله افزایش یافت (0/001 > P) و اندازه اثر بزرگی را نشان داد (1/7 = Cohen’s d). نمرات نگرش نیز به‌طور معناداری از 15/34 ± 2/21، در محدوده‌ی خنثی/مردد، به 18/31 ± 0/76، در محدوده مثبت/حرفه‌ای، افزایش یافت (0/001 > P) که نشان‌دهنده کاهش آشکار انگ اجتماعی بود. رگرسیون خطی نشان داد دانش پایه، پیش‌بینی‌کننده‌ی منفی معنادار برای میزان افزایش یادگیری است (0/41 = β)؛ به این معنا که مداخله توانسته است برای دانشجویانی که در ابتدا شکاف دانشی قابل‌توجهی داشتند، فرصت آموزشی برابر و مؤثرتری فراهم کند. برخلاف برخی مطالعات بین‌المللی پیشین، تفاوت معناداری بر اساس جنسیت در پیامدهای یادگیری مشاهده نشد. نتیجه‌گیری: یک ماژول آموزشی هدفمند و مبتنی بر چندرسانه، در کاهش شکاف‌های دانش نظری و تقویت نگرش‌های حرفه‌ای مثبت در میان کارورزان دندانپزشکی بسیار مؤثر است. یافته‌ها از ادغام چنین مداخلات چندرسانه‌ای استانداردی در برنامه آموزشی ملی دندانپزشکی حمایت می‌کند تا توانمندی بالینگران آینده در تشخیص زودهنگام و پیشگیری از بدخیمی‌های مرتبط با HPV افزایش یابد.

https://jims.mui.ac.ir/article_33328_731c6152f1bcd7ffa2a7a9ffc9d555ca.pdf

دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی-درمانی استان اصفهان مجله دانشکده پزشکی اصفهان 1027-7595 44 849 2026 03 21 Systematic Review of the Effect of Open and Closed Kinetic Chain Exercises on the Treatment of Patellofemoral Pain Syndrome مرور سیستماتیک تأثیر تمرینات زنجیره حرکتی باز و بسته بر درمان سندرم درد کشککی- رانی 57 74 33236 10.48305/jims.v44.i849.0057 FA شیرین عالی استادیار، گروه آموزش تربیت بدنی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران 0000-0002-8148-1883 فرهاد رضازاده استادیار، گروه بیومکانیک ورزشی، دانشکده‌ی علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران 0009-0003-4190-935X نسترن مرادزاده دانشجوی دکتری بیومکانیک ورزشی، گروه بیومکانیک ورزشی، دانشکده‌ی علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران 0009-0005-6483-0024 پارسا فرقانی دانشجوی رشته کینزیولوژی، دانشکده‌ی سلامت، دانشگاه یورک، تورنتو، انتاریو، کانادا 0009-0006-0522-2755 Journal Article 2026 02 08 Background: Patellofemoral pain syndrome (PFPS) is one of the most common musculoskeletal disorders, especially in active individuals and athletes. Although the etiology of this syndrome is multifactorial, weakness and dysfunction of the lower limb muscles, especially in the motor chain, play a key role in its pathomechanics. Open kinetic chain (OKC) and closed kinetic chain (CKC) exercises are considered two important approaches in PFPS rehabilitation. This systematic review aimed to evaluate the available evidence on the effect of OKC and CKC exercises on pain reduction and function improvement in patients with PFPS. Methods: This study was conducted as a systematic review. A search for English articles between 2010 and 2026 was conducted in the external databases Scopus, WOS, PubMed, and Google Scholar. Finally, 15 relevant articles were selected based on the inclusion and exclusion criteria. The effectiveness of open- and closed-chain exercises in pain management and improving motor function in patients with PFPS was compared and investigated. Findings: The findings of this review study showed that functional exercises based on trunk control, closed-chain exercises, and combined approaches are more effective than traditional exercises in reducing pain and improving function in patients with PFPS. Overall, multidimensional and person-centered interventions are considered the most effective approach to managing this syndrome. Conclusion: Effective management of PFPS requires a multifaceted, individualized approach that combines strengthening key muscles, improving motor control, increasing flexibility, and using a variety of functional exercises. This combination can lead to reduced pain, improved function, and lasting modification of movement patterns. مقدمه: سندرم درد کشککی- رانی (Patellofemoral pain syndrome) PFPS از شایع‌ترین اختلالات اسکلتی- عضلانی است که به‌ویژه در افراد فعال و ورزشکاران مشاهده می‌شود. سبب‌شناسی یک سندرم چندعاملی است، اما ضعف و اختلال در عملکرد عضلات اندام تحتانی نقش کلیدی در پاتومکانیک آن دارد. این اختلال به‌ویژه در زنجیره حرکتی مشهود است. تمرینات زنجیره حرکتی باز (Open kinetic chain) OKC و بسته (Closed kinetic chain) CKC به‌عنوان دو رویکرد مهم در توانبخشی PFPS مطرح هستند. این مطالعه‌ی مروری سیستماتیک با هدف ارزیابی شواهد موجود درباره تأثیر تمرینات OKC و CKC بر کاهش درد و بهبود عملکرد در بیماران مبتلا به PFPS انجام شده است. روش‌ها: این مطالعه به صورت مروری سیستماتیک انجام شد. جستجوی مقالات انگلیسی در بازه زمانی ٢٠١0 تا ٢٠٢6 در در پایگاه‌های خارجی Scopus، WOS، PubMed و در موتور جستجوی Google Scholar صورت گرفت و در نهایت 15 مقاله مرتبط بر اساس معیارهای ورود و خروج انتخاب شد. اثربخشی تمرینات زنجیره جنبشی باز و بسته در مدیریت درد و ارتقای عملکرد حرکتی بیماران مبتلا به PFPS مقایسه و بررسی گردید. یافته‌ها: یافته‌های این مطالعه‌ی مروری نشان داد که تمرینات عملکردی مبتنی بر کنترل تنه، تمرینات زنجیره بسته، و رویکردهای ترکیبی، نسبت به تمرینات سنتی، تأثیر بیشتری در کاهش درد و بهبود عملکرد بیماران مبتلا به PFPS دارند. به‌طور کلی، مداخلات چندبعدی و فردمحور، مؤثرترین رویکرد در مدیریت این سندرم محسوب می‌شوند. نتیجه‌گیری: مدیریت مؤثر PFPS نیازمند رویکردی چندبعدی و فردمحور است که تقویت عضلات کلیدی، بهبود کنترل حرکتی، افزایش انعطاف‌پذیری و استفاده از تمرینات متنوع عملکردی را تلفیق کند. این ترکیب می‌تواند به کاهش درد، بهبود عملکرد و اصلاح پایدار الگوهای حرکتی منجر شود.

https://jims.mui.ac.ir/article_33236_f32fabfd1b93d08674ebf1784ea8f3fa.pdf