مقایسه‌ی میانگین دز در واحد سطح در رادیوگرافی پانورامیک و مقطع‌نگاری رایانه‌ای با اشعه‌ی مخروطی در دو گروه سنی بزرگسالان و کودکان در استان یزد

نوع مقاله : مقاله های پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه فیزیک پزشکی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه فیزیک پزشکی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

3 استادیار، گروه فیزیک پزشکی، دانشکده‌ی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران

چکیده

مقدمه: دو روش رادیوگرافی شامل پانورامیک (Panoramic) و رادیوگرافی مقطع‌نگاری رایانه‌ای با اشعه‌ی مخروطی (Cone beam computed tomography یا CBCT) در رادیولوژی دندانی کاربرد فراوانی دارد. در این مطالعه، میانگین دز ایجاد شده در سطح (Dose-area product یا DAP) در این دو روش برای دو گروه سنی بزرگسالان و کودکان سنین 10-5 سال مقایسه شد.روش‌ها: در این مطالعه‌ی تجربی، اطلاعات 251 بیمار در 7 سیستم تصویربرداری پانورامیک و یک سیستم تصویربرداری CBCT در مراکز وابسته به دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی (استان یزد) مورد بررسی قرار گرفت. برای هر بیمار، اطلاعاتی شامل DAP و سایر متغیرهای اسکن در دو گروه سنی قید شده، ارزیابی گردید.یافته‌ها: میانگین مقدار DAP به دست آمده در آزمون‌هـای پانورامیـــــک و CBCT در گروه سنی بزرگسالان بـــــه ترتیـــــب برابـــــر 47/6 ± 22/91 و 96/8 ± 80/934 میلی‌گری/سانتی‌متر مربع بود. این مقدار در گروه سنی کودکان 10-5 سال به ترتیب 5/13 ± 4/55 و 0/0 ± 0/663 میلی‌گری/سانتی‌مترمربع به دست آمد. میانگین مقدار DAP در مدالیته‌ی CBCT در گروه سنی بزرگسالان به طور تقریبی 9 برابر و در گروه سنی کودکان، به طور تقریبی 12 برابر بیشتر از پانورامیک گزارش شد. همچنین، این مقدار در گروه سنی بزرگسالان به نسبت معنی‌داری بیشتر از کودکان بود (050/0 > P).نتیجه‌گیری: به دلیل تابش وسیع‌تر (تابش مخروطی شکل) و شرایط تابش بالاتر در CBCT نسبت به پانورامیک، مقدار DAP ناشى از این روش به ویژه در کودکان بیشتر بود. بنابراین، توجه کافی از سوی پزشکان در هنگام درخواست CBCT لازم است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparison of Dose-Area Product in Panoramic and Cone-Beam Computed Tomography Radiographies at Adult and Pediatric Age Groups in Yazd Province, Iran

نویسندگان [English]

  • Hamed Zamani 1
  • Soheil Elmtalab 2
  • Reza Omidi 1
  • Mohammad Hosein Zare 3
1 MSc Student, Department of Medical Physics, School of Medicine, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran
2 MSc Student, Department of Medical Physics, School of Medicine, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
3 Assistant Professor, Department of Medical Physics, School of Medicine, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran
چکیده [English]

Background: Panoramic radiography and cone-beam computed tomography (CBCT) are the two methods used widely in dental radiology. In this research, the mean dose-area product (DAP) for two groups including adult and pediatric (5-10 years old) was compared in the two methods.Methods: In this experimental study, the data from 251 patients of seven panoramic systems and one CBCT system related to Shahid Sadoughi University of Medical Sciences (Yazd Province, Iran) was investigated. For each patient, the information including DAP values and other scan parameters for the two age groups were evaluated.Findings: The mean value of DAP in panoramic and CBCT systems in adult groups was 91.22 ± 6.47 and 943.8 ± 8.96 mGy.cm2, respectively. This value in pediatric groups was 55.4 ± 13.5 and 63 ± 0.0 mGy.cm2, respectively. The average of DAP value in the CBCT method in adult and pediatric groups was higher about 9 and 12 folds, respectively, compared to the panoramic examination. In addition, this value was higher significantly in adult patients in comparison to pediatrics (P < 0.05).Conclusion: Due to the wide and high exposure parameters in CBCT than panoramic, the DAP value from this method was higher especially in pediatric patients. Therefore, clinicians should consider their attention in requesting CBCT.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Cone-beam computed tomography
  • Panoramic radiography
  • Radiation Dosage
  • Adults
  • Pediatrics
  1. Hoseini MZ, Shabestani MA, Deevband MR, Abedi-Firouzjah R, Ghaemian N, Abdi R, et al. Determination of diagnostic reference level in routine examinations of digital radiography in Mazandaran province. Radiat Prot Dosimetry 2020; 190(1): 31-7.
  2. Khoramian D, Sistani S, Firouzjah RA. Assessment and comparison of radiation dose and image quality in multi-detector CT scanners in non-contrast head and neck examinations. Pol J Radiol 2019; 84: e61-e67.
  3. Davoudi M, Khoramian D, Abedi-Firouzjah R, Ataei G. Strategy of computed tomography image optimisation in cervical vertebrae and neck soft tissue in emergency patients. Radiat Prot Dosimetry 2019; 187(1): 98-102.
  4. United Nations Scientific Committee on the Effects of Atomic Radiation. Sources and effects of ionizing radiation. New York, NY: United Nations Publication; 2000.
  5. Lo Giudice R, Nicita F, Puleio F, Alibrandi A, Cervino G, Lizio S, et al. Accuracy of periapical radiography and CBCT in endodontic evaluation. Advanced Digital Dentistry 2018; 2018: 2514243.
  6. Hafezi L, Arianezhad SM, Hosseini Pooya SM. Evaluation of the radiation dose in the thyroid gland using different protective collars in panoramic imaging. Dentomaxillofac Radiol 2018; 47(6): 20170428.
  7. Oh Y, Hong G, Lee S. Study on the Exposure field of head and neck with measurement of X-ray dose distribution for dental panoramic X-ray system. J Korean Soc Radiol 2015; 9(1): 17-21.
  8. Erdelyi RA, Duma VF. Optimization of radiation doses and patients' risk in dental radiography. AIP Conf Proc 2019; 2071: 040013.
  9. Christofides S, Pitri E, Lampaskis M, Papaefstathiou C. Local diagnostic reference levels for intraoral dental radiography in the public hospitals of Cyprus. Physica Medica 2016; 32(11): 1437-43.
  10. Wrixon AD. New ICRP recommendations. J Radiol Prot 2008; 28(2): 161-8.
  11. Diagnostic reference levels in medical imaging: review and additional advice. Ann ICRP 2001; 31(4): 33-52.
  12. Kim DS, Rashsuren O, Kim EK. Conversion coefficients for the estimation of effective dose in cone-beam CT. Imaging Sci Dent 2014; 44(1): 21-9.
  13. Kim EK, Han WJ, Choi JW, Jung YH, Yoon SJ, Lee JS. Diagnostic reference levels in intraoral dental radiography in Korea. Imaging Sci Dent 2012; 42(4): 237-42.
  14. Shin HS, Nam KC, Park H, Choi HU, Kim HY, Park CS. Effective doses from panoramic radiography and CBCT (cone beam CT) using dose area product (DAP) in dentistry. Dentomaxillofac Radiol 2014; 43(5): 20130439.
  15. Jose A, Kumar AS, Govindarajan KN, Devanand B, Elango N. Assessment of Adult Diagnostic Reference Levels for Panoramic Radiography in Tamil Nadu Region. J Med Phys 2019; 44(4): 292-7.
  16. Han S, Lee B, Shin G, Choi J, Kim J, Park C, et al. Dose area product measurement for diagnostic reference levels and analysis of patient dose in dental radiography. Radiat Prot Dosimetry 2012; 150(4): 523-31.
  17. Tierris CE, Yakoumakis EN, Bramis GN, Georgiou E. Dose area product reference levels in dental panoramic radiology. Radiat Prot Dosimetry 2004; 111(3): 283-7.
  18. Sun Z, Ng KH. Multislice CT angiography in cardiac imaging. Part III: Radiation risk and dose reduction. Singapore Med J 2010; 51(5): 374-80.
  19. Chaparian A, Dehghanzade F. Evaluation of radiation-induced cancer risk to patients undergoing intra-oral and panoramic dental radiographies using experimental measurements and Monte Carlo calculations. Int J Radiat Res 2017; 15(2): 197-205.
دوره 38، شماره 582 - شماره پیاپی 582
مرداد و شهریور 1399
صفحه 463-468
  • تاریخ دریافت: 10 خرداد 1399
  • تاریخ بازنگری: 10 فروردین 1402
  • تاریخ پذیرش: 17 فروردین 1401
  • تاریخ اولین انتشار: 17 فروردین 1401