مجله دانشکده پزشکی اصفهان

مجله دانشکده پزشکی اصفهان

ارتقای کارکرد راهبردی کمیته‌های اخلاق حرفه‌ای در نظام شبکه بهداشت و درمان با تحلیل وضعیت موجود

نوع مقاله : خلاصه سیاستی

نویسندگان
1 کمیته تحقیقات دانشجویی دانشکده‌ی بهداشت، گروه پیشگیری و مبارزه با بیماری‌های واگیر، مرکز بهداشت استان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
2 مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشکده‌ی پرستاری و‌ مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
3 گروه پیشگیری و مبارزه با بیماری‌های واگیر، مرکز بهداشت استان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
4 معاونت بهداشت دانشگاه، رئیس مرکز بهداشت استان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
5 مرکز تحقیقات تغذیه و امنیت غذایی، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران
10.48305/jims.v44.i859.0618
چکیده
کمیته‌های اخلاق حرفه‌ای از ارکان مهم نظام سلامت بوده و مسئولیت ترویج، آموزش و پایش اصول اخلاقی در سازمان‌های بهداشتی-درمانی را بر عهده دارند. این خلاصه سیاستی با هدف تحلیل عملکرد این کمیته‌ها در سطح شبکه‌های بهداشت و درمان استان اصفهان و ارائه راهکارهای عملی برای ارتقای اثربخشی آن‌ها تدوین شد. مبنای تحلیل حاضر، مطالعه‌ای مقطعی است که بر روی ۳۲۸ رکورد از صورتجلسات و گزارش‌های ارسالی ۲۵ شهرستان استان در سال ۱۴۰۴ انجام شده است. یافته‌های این مطالعه نشان داد کمیته‌های اخلاق در استان از پویایی کمی برخوردارند، الگوی فعالیت‌ها عمدتا بر گزارش‌دهی اقدامات روزمره متمرکز است و سهم مصوبات راهبردی و اقدامات مبتکرانه در آن بسیار اندک می‌باشد. باتوجه به چالش‌های مطرح شده، چهار گزینه سیاستی شامل «استقرار سامانه الکترونیکی ثبت و پایش فعالیت‌ها، تدوین و ابلاغ سند راهبردی استانی ارتقای اخلاق حرفه‌ای، توانمندسازی اعضای کمیته‌ها از طریق آموزش نظام‌مند و تغییر ماموریت کمیته‌ها از فعالیت‌های فرهنگی به حل چالش‌های اخلاقی واقعی» مورد بررسی قرار گرفت. تحلیل موانع اجرایی و ملاحظات عملی نشان داد هر یک از این گزینه‌ها با چالش‌هایی از جمله نابرابری در زیرساخت‌های فناوری اطلاعات، تنوع فرهنگی شهرستان‌ها، تداخل زمانی آموزش‌ها با وظایف روزمره کارکنان و مقاومت در برابر تغییر رویه‌های مرسوم مواجه هستند. با توجه به این ملاحظات، اولویت‌بندی به این صورت پیشنهاد شد که ابتدا برنامه‌های توانمندسازی و آموزش اعضا به‌عنوان گام نخست، سپس تدوین سند راهبردی، پس از آن استقرار سامانه و نهایتا تغییر ماموریت کمیته‌ها در دستور کار قرار گیرد.

تازه های تحقیق

ابوالفضل حجاری:  Google Scholar

محسن شهریاری:  Google Scholar

حمید گله داری:  Google Scholar

صاحب جان ترکیان:  Google Scholar

کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Strategic Enhancement of Professional Ethics Committees' Performance in the Health Network System with an Analysis of the Current Situation

نویسندگان English

Abolfazl Hajari 1
Mohsen Shahriari 2
Hojatollah Tanhaei 3
Hamid Galehdari 4
Sahebjan Torkian 5
1 Student Research Committee, Department of Infectious Disease Prevention and Control, Provincial Health Center, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
2 Nursing and Midwifery Care Research Center, School of Nursing and Midwifery, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
3 Department of Infectious Disease Prevention and Control, Provincial Health Center, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
4 Vice President of University Health, Head of Provincial Health Center, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
5 Nutrition and Food Security Research Center, Department of Health Education and Health Promotion, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
چکیده English

Professional Ethics Committees are crucial pillars of the health system, responsible for promoting, educating, and monitoring ethical principles within healthcare organizations. This policy brief aims to analyze the performance of these committees within the healthcare networks of Isfahan province and present practical solutions for enhancing their effectiveness. The analysis is based on a cross-sectional study conducted on 328 records from meeting minutes and reports submitted by 25 counties in the province during the year 2025. The study's findings indicated that the ethics committees in the province possess quantitative dynamism, with activity patterns primarily focused on reporting daily actions, and a very small share of strategic approvals and innovative measures. Based on these findings, four main policy options were examined: "establishment of an electronic system for recording and monitoring activities, development and dissemination of a provincial strategic document for promoting professional ethics, empowering committee members through systematic training, and shifting the committees' mission from cultural activities to resolving real ethical challenges." Analysis of implementation barriers and practical considerations revealed that each of these options faces challenges such as inequality in IT infrastructure, cultural diversity among counties, temporal overlap of training with staff's daily duties, and resistance to changing conventional procedures. Considering these observations, the prioritization suggested is to first undertake member empowerment and training programs as the initial step, followed by the development of the strategic document, then the establishment of the system, and finally, the modification of the committees' mission.

کلیدواژه‌ها English

Professional Ethics
Ethics Committee
Health Network
Policy Brief
Isfahan Province
1.     Soheili F, Rahimi S. Drawing a scientific map of ethics research in Iran: Analyzing the conceptual structure with a view to global discourse [in Persian]. Approach 2025; 34(4): 7-28.
2.     Iranmanesh F, Hadavinejad M, Khabaz Mafinejad M, Abdolkarimi M, Abedi P, Ranjbar Karimi Shaham Abadi MJ, et al. Identifying the Organizing Elements of Medical Ethics and Professionalism Course: A Scoping Review [in Persian]. JRUMS 2025; 23(12) :1093-1107.
3.     Bigleri F. Kamali N. Najafi A. Providing an appropriate model of professional ethics in the higher health education system of Zanjan University of Medical Sciences [in Persian]. Jundishapur Education Development Journal 2022, 13(1): 119-29.
4.     Hajari A, Torkian S, Galehdari H, Tanhaei H, Shahriari M. Strategic Enhancement of Professional Ethics Committees' Performance in the Health Network System with an Analysis of the Current Situation [in Persian]. J Isfahan Med Sch 2026. [in Press]
5.     Mabel H, Crites JS, Cunningham TV, Potter J. Reimagining thriving ethics programs without ethics committees. Am J Bioeth 2025; 25(3): 55-70.
6.     Bahmani F, Parsapour A, Shamsi-Gooshki E. Hospital Ethics Committees and Clinical Ethics Support Services in Iran. Yearbook Ethics in Clinics (Yec) Jahr Buch Ethic In der Klinik (Jek) Volume/Band 17 2024. 2025: 275.
 
دوره 44، شماره 859
هفته 3، خرداد (خلاصه سیاستی)
خرداد و تیر 1405
صفحه 618-622

  • تاریخ دریافت 29 اسفند 1404
  • تاریخ پذیرش 29 فروردین 1405